آلرژی در یک نگاه

با آغاز پاییز عده‌ای از زیبایی این فصل لذت می‌برند اما عده‌ای با بروز علایم آلرژی‌های فصلی، فرصتی برای لذت بردن پیدا نمی‌کنند... معمولا آلرژی فصلی به صورت شایع با التهاب مخاط بینی و آبریزش خود را نشان می‌دهد. استنشاق گرده‌های گیاهان علت این علایم است اما آلرژی فقط به صورت آبریزش بینی و اشک ریزش نیست. برای اطلاع از رنگارنگی علایم آلرژی شما را به مطالعه این «پوستر سلامت» دعوت می‌کنیم. ● آلرژی چیست؟ پاسخ ایمنی بدن به موادخارجی از قبیل گرده گیاهان، زهر زنبور، مو، شوره حیوانات خانگی و... آلرژی نامیده می‌شود. سیستم ایمنی بدن مواد شناخته‌شده‌ای به نام آنتی‌بادی تولید می‌کند. این آنتی‌بادی‌ها به صورت اختصاصی برای محافظت بدن از مهاجمان ناشناخته که اغلب عوامل بیماری‌زا مثل میکروب و ویروس هستند، تولید می‌شوند. فردی که به مواد مختلف آلرژی دارد یعنی بدنش به مواد آلرژن واکنش نشان می‌دهد که برخی از آنها برای بدن مضر است ولی برخی از آنها بی‌ضرر هستند. این پاسخ آلرژیک می‌تواند در پوست، سینوس‌ها، راه‌های هوایی یا سیستم هاضمه خود را نشان دهد. شدت آلرژی از فردی به فرد دیگر متفاوت است و ممکن است از سوزش خفیف به آنافیلاکسی (که می‌تواند حتی منجر به مرگ شود و یک اورژانس تلقی می‌شود) در نوسان باشد. آلرژی را تاکنون نتوانسته‌اند درمان کنند ولی با کمک درمان‌های مختلف می‌توان علایم آن را تسکین داد. ● آلرژن‌ها چیستند؟ فهرست مواد آلرژن متنوع و رو به گسترش است ولی چند آلرژن بسیار معروف و شایع عبارتند از: گرده گیاهان، گرد و غبار، شوره حیوانات، آلرژن‌های موجود در موادغذایی مثل بادام زمینی، آجیل، گندم، سویا، ماهی، صدف، تخم‌مرغ، نیش حشرات مانند نیش زنبور عسل و حساسیت به داروها مانند پنی‌سیلین به خصوص پنی‌سیلین بر پایه لاتکس یا مواد دیگر لمسی که می‌توانند باعث واکنش آلرژیک پوست شوند. ● عوامل خطرساز آلرژی چیستند؟ در ۳ حالت زیر، شما در معرض خطر ابتلا به آلرژی خواهید بود: سابقه خانوادگی آسم و آلرژی: اگر یکی از اعضای خانواده شما دچار آسم، تب یونجه، کهیر یا اگزما هستند، شما در معرض خطرید. سن پایین: با وجود اینکه آلرژی در هر سنی اتفاق می‌افتد ولی کودکان نسبت به شرایط آلرژیک حساس‌ترند. گاهی دوربودن از محیط آلرژیک باعث بهبود علایم می‌شود ولی در آینده با مواجهه دوباره ممکن است علایم بازگردد. سابقه ابتلا به آسم یا آلرژی: مبتلابودن به آسم یا یکی از انواع آلرژی خطر ابتلا به سایر انواع آلرژی را افزایش می‌دهد. ● آلرژی چه عوارضی دارد؟ داشتن آلرژی خطر ابتلا به چند مشکل پزشکی را بالا می‌برد؛ از جمله: آنافیلاکسی: در صورتی که دارای واکنش آلرژیک شدید هستید، شما در معرض ابتلا به شوک آنافیلاکتیک هستید. معمولا واکنش آنافیلاکسی به دلیل آلرژی غذایی، آلرژی به پنی‌سیلین و آلرژی به نیش حشرات رخ می‌دهد. انواع دیگر آلرژی: داشتن یک نوع آلرژی انسان را مستعد ابتلا به سایر انواع آلرژی می‌کند. آسم: اگر شما یک نوع آلرژی دارید مستعد ابتلا به آسم هستید. آسم در واقع یک واکنش سیستم ایمنی در راه‌های هوایی و تنفسی است و بسیاری از مواقع حمله آسم به دلیل روبروشدن با ماده آلرژن است. در صورت ابتلا به یکی از مشکلات آلرژیک مثل تب یونجه و خارش پوستی خفیف تا متوسط، خطر ابتلای شما به درماتیت آتوپیک (اگزما)، سینوزیت، التهاب و عفونت‌های راه‌های هوایی و ریه نیز بیشتر از سایر افراد است. ● آنافیلاکسی یعنی چه؟ برخی از انواع آلرژی، از جمله آلرژی به غذاها، نیش حشرات و داروها پتانسیل ایجاد یک شوک خطرناک و تهدیدکننده زندگی به اسم آنافیلاکسی را دارند که با علایم زیر همراه است: کاهش سطح هوشیاری احساس سبکی در سر و تیرگی فکر تنگی‌نفس شدید نبض ضعیف و سریع بثورات پوستی تهوع و استفراغ تورم شدید راه‌های هوایی (که گاهی می‌تواند تنفس را قطع کند). معمولا واکنش آنافیلاکسی به داروها رخ می‌دهد و به همین دلیل در صورتی که داروی جدیدی را استفاده می‌کنید حتما باید پزشک خود را در جریان بگذارید. هنگام بروز علایم آنافیلاکسی با اورژانس ۱۲۵ تماس بگیرید. اگر تا به حال حمله شدید آلرژی داشته‌اید به دلیل دشواری مقابله با علایم آن هنگام بروز زیرنظر یک پزشک متخصص ایمونولوژی، آلرژی قرار بگیرید. آلرژی از اشتباه‌های سیستم ایمنی بدن انسان است که یک ماده طبیعی و بی‌ضرر را یک مهاجم خطرناک تصور می‌کند و پاسخی که به دلیل این تشخیص اشتباه ایجاد می‌کند گاهی می‌تواند بسیار کشنده باشد. سیستم ایمنی برای هر آلرژن‌ خاص، آنتی‌بادی اختصاصی تولید می‌کند و در صورت مواجهه دوباره با ماده آلرژن در آینده علاوه بر آنتی‌بادی اختصاصی مقادیر متفاوتی از هیستامین نیز در بافت درگیر و خون آزاد می‌شود. این هیستامین باعث ایجاد علایم آلرژی است. ● آلرژی چه علایمی دارد؟ علایم آلرژی بستگی به نوع آلرژی دارد و نوع آلرژی بستگی به ماده آلرژنی دارد که می‌تواند راه‌های هوایی، سینوس‌ها، بینی، پوست و دستگاه گوارش را درگیر کند. علایم مهم‌ترین انواع آلرژی به شرح زیر است: ▪ علایم تب یونجه یا رینیت آلرژیک: پرخونی مخاط بینی خارش و آبریزش بینی خارش و آبریزش چشم (التهاب ملتحمه) ▪ علایم درماتیت آتوپیک: خارش پوست قرمزی پوست کهیر پوسته ریزی ▪ علایم حساسیت غذایی: احساس سوزش دهان تورم لب‌ها، زبان، صورت و گلو احساس آشوب و تلاطم در روده‌ها شوک آنافیلاکسی ▪ علایم حساسیت به نیش حشرات: تورم وسیع در محل گزش (ادم) خارش و کهیر در سراسر بدن سرفه، تنگی‌نفس خس‌خس سینه شوک آنافیلاکسی ▪ علایم آلرژی به موادمخدر: کهیر خارش پوست جوش‌های پوستی تورم صورت خس‌خس شوک آنافیلاکسی