دکتر میشل بروس، روانپزشک و نویسنده کتاب «خواب زیبا» میگوید: «داشتن بالشی مناسب هنگام خواب تنها به بهبود کیفیت خواب ما کمک نمیکند، بلکه باعث میشود استراحتی سالم و کامل هم داشته باشیم و صبح روز بعدمان را با شادابی بیشتری آغاز کنیم.» دکتر اندرو هچ، جراح ارتوپدی هم معتقد است که بالش نامناسب باعث ابتلا به گردندرد، درد شانه و بازوها و حتی سردرد میشود...
به همین دلیل این ۲ متخصص راههایی را برای انتخاب بالش مناسب به افراد پیشنهاد کردهاند که در ادامه با آنها آشنا میشویم.
اگر به پشت میخوابید: کسانی که عادت دارند به پشت بخوابند، باید بالشهای نازکتری انتخاب کنند تا سرشان بیش از اندازه در بالش فرو نرود. به علاوه اگر بالش شما کمی قوس هم در قسمت پایینیاش داشته باشد، امکان تکانخوردن بیش از حد گردن و فرورفتن سروگردن در بالش، کمتر برایتان پیش میآید. اگر عادت خوابیدن به پشت دارید، بهتر است بالش نازکی هم بین زانوهای خود قرار دهید تا فشار کمتری به کمرتان وارد شود.
اگر به پهلو میخوابید: افرادی که عادت دارند به پهلو بخوابند، باید بالشهای سفتتری را برای خودشان انتخاب کنند که این بالشها بتوانند به راحتی فاصله بین گوش و شانهشان را پر کنند. قراردادن یک بالش نازک و کمی سفت در میان زانوها هم باعث میشود تعادلی بین حالت پاها، زانوها و باسن هنگام خوابیدن پیش بیاید.
اگر به شکم میخوابید: اگر عادت به خوابیدن روی شکم دارید، باید به دنبال بالشهایی نازک و کاملا مسطح باشید. در این نوع خوابیدن حالت سر چندان تحتتاثیر بالش قرار نمیگیرد اما برای پیشگیری از ابتلا به کمردرد احتمالی باید یک بالش بسیار نازک و مسطح را هم زیر شکمتان قرار دهید. اگر گردندرد یا مشکل برگشت اسید معده به مری دارید، بهتر است هرگز روی شکم نخوابید.
اگر باردار هستید: بیشتر خانمهای باردار به خصوص در ماههای آخر بارداری خود به پهلو میخوابند و ممکن است بزرگی و سنگینی شکم باعث آزار آنها در طول مدت خواب شود. چاره مشکل این مادران باردار، استفاده از بالشهای بارداری است که برای قراردادن زیر شکم طراحی و تولید شدهاند و در بیشتر داروخانهها هم پیدا میشوند.
اگر زانودرد دارید: اگر زانودرد دارید و به پهلو میخوابید بهتر است از بالشهای طبی مخصوص زانودرد استفاده کنید. این بالشها باید هنگام خواب بین دو زانو قرار بگیرند و از ساییدهشدن آنها روی یکدیگر و تشدید دردشان پیشگیری کنند.
اگر بالشتان فومی است: اگر طرفدار بالشهای فومی هستید بهتر است انواعی را انتخاب کنید که تراکم فوم آنها بیشتر و فشردهتر است. در این صورت فوم داخل بالش به سادگی نمیشکند و نرمی بیش از اندازه آن هم باعث فرو رفتن سر و گردن در بالش نمیشود. بالشهای فومی فشرده و متراکم، حمایت بیشتری از سر و گردن شما در طول مدت خواب خواهند کرد. ضمن اینکه بالشهای فومی برای افراد مبتلا به آسم یا آلرژی بسیار مناسب هستند.
اگر بالشتان پشمی و پنبهای است: این بالشها جزو آلرژیزاترین بالشها هستند و به هیچ عنوان استفاده از آنها برای بچهها، سالمندان، بیماران مبتلا به ناراحتیهای تنفسی و آسم توصیه نمیشود. پشم و پنبه به سرعت گردوغبار و قارچها را به خود جذب میکنند و آنها را تا مدتها در خود نگه میدارند. ناگفته نماند که بالشهای پشم و پنبه از بالشهای پر یا ویسکوز کمی سفتتر هستند و به درد کسانی میخورند که عادت به استفاده از بالشهای سفت دارند. ضمن اینکه بالشهای پشمی و پنبهای به اندازه کافی گرم و مناسب فصلهای سرد سال هستند.
اگر بالشتان از کرک و پر است: بسیاری از متخصصان خواب و ارتوپد، بالشهایی که با پر، کرک یا ترکیبی از پر و کرک تهیه شدهاند را جزو مناسبترین و راحتترین بالشها برای خواب میدانند. درجه نرمی این بالشها به حدی نیست که سروگردن در آن کاملا فرو روند و از طرفی هم آنقدر سفت نیستند که نتوان هنگام چرخیدن و تغییر حالت در خواب آنها را به شکل دلخواه و مطلوب درآورد. درجه نرمی و سفتی مناسب این بالشها باعث میشود که بهترین حمایت را از سروگردن هنگام خواب داشته باشند. اگر به دلیل ابتلا به ناراحتیهای تنفسی و حساسیتهای مختلف دور بالشهای پر را خط کشیدهاید، بهتر است بدانید تحقیقات جدید ثابت کردهاند که میزان حساسیتزایی این بالشها به هیچ عنوان بیشتر از بالشهای تهیهشده از الیاف مصنوعی نیست. با این حساب تنها افرادی باید از از بالشهای پر دوری کنند که واقعا به خود پر حساسیت دارند.
اگر بالشتان از الیاف مصنوعی است: این بالشها در صورتی خوب و مناسب هستند که با الیاف بسیار زیاد و متراکمی
پر شده باشند. اگر میزان الیاف به کار رفته در این بالشها کم باشد، سروگردن به راحتی در آنها فرو میروند و خوابی همراه با گردندرد را برایمان به ارمغان میآورند. چنین بالشهایی گزینه مناسبی برای افراد مبتلا به آلرژی هستند؛ البته به شرطی که پارچه رویی آنها از جنس نخ باشد.
اگر بالشتان بلند است: بهترین و استانداردترین اندازه بالش بین ۵۰ تا ۶۶ سانتیمتر است. ارتفاع بالش هم بیشتر به راحتی هر فردی هنگام خواب برمیگردد. هرچند متخصصان معتقدند بالشها نباید بیش از اندازه بلند باشند، اما این را هم میگویند که اگر عادت به خوابیدن با بالش بلند دارید و با این کار احساس ناراحتی در ناحیه سر، گردن و شانهها نمیکنید نیازی به ترک عادتتان وجود ندارد.
● بالشها را چطور بشوییم؟
تمام انواع بالش را میتوان داخل ماشین لباسشویی انداخت و شست به جز بالشهای پشمی و پنبهای. پشم و پنبه در اثر شستشو داخل ماشین لباسشویی به هم میچسبند و به اصطلاح، گولهگوله میشوند. برای شستن بالشهای پشمی و پنبهای باید پارچه رویی بالش را بشکافید و پشم و پنبه را جداگانه بشویید و پس از خشک شدن با دست آنها را از هم باز کنید و دوباره داخل پارچه بالش را با آنها پر کنید. بهتر است برای رهایی از شستن پردردسر بالشها، حتما روی آنها یک ملحفه ضخیم بیندازید و آن را هفتهای یک بار بشویید. در این صورت شستن بالش به سالی یکبار محدود میشود.
● نوزادان هم بالش میخواهند؟
نشانگان مرگ ناگهانی در اثر فرو رفتن صورت نوزادان در بالشهای نرم و نازک و خفهشدنشان پیش میآید. به همین دلیل متخصصان توصیه میکنند تا حدود ۲ سالگی کودکتان را روی بالش نخوابانید و تخت او را تنها با تشکی نسبتا سفت و بدون هیچگونه بالش، نازبالش، کوسن یا عروسک بزرگ و کوچک پشمالو پر کنید. آنها تاکید میکنند برای پیشگیری از برخورد سر کودک با نردههای تخت به جای قرار دادن بالشهای متعدد در کنار نرده از یک پتوی سبک و نازک برای پوشاندن میلهها کمک بگیرید.
● ... و یک نکته دیگر
محتویات داخلی بالشهای حاضری که از پر، کرک، پشم یا پنبه تهیه شدهاند پیش از قرار دادن داخل بالش در کارخانه به خوبی شسته و ضدعفونی میشوند. اگر قرار است خودتان در خانه بالشی تهیه کنید، بهتر است برای اطمینان از پاکیزهبودن پر، پشم، پنبه یا کرک حتما آنها را پیش از قرار دادن داخل بالش با آب جوش و مواد شوینده و ضدعفونیکننده خوب بشویید تا حشره یا آلودگی خاصی در آنها باقی نماند و باعث دردسرتان نشود.