این پدر و مادرها را دیدهاید که زمان حاملگی عکسی سیاه و سفید از سونوگرافی دستشان گرفتهاند و دائم میخواهند یک لوبیای چشم بلبلی را به جای عکس بچهشان به شما قالب کنند؟ بعد شما هم هرچه زور میزنید وسط آن همه موجها و سایههای سیاه و سفید که شبیه فال قهوه است نمیتوانید بچه آنها را پیدا کنید و فقط الکی سر تکان میدهید؟ اینها تقصیری ندارندها؛ همهاش از علاقه زیاد است. خیلی از پدر و مادرها از زمانی که متوجه میشوند کودکی در راه است مدام میخواهند بدانند که بچه شان چه شکلی است و الان در چه وضعیتی قرار دارد. اینها همان والدینی هستند که بعد کودکشان به دنیا آمد، بزرگ شد و دانشگاه شهرستان دیگری قبول شد، هر روز زنگ میزنند و میپرسند: «امروز ناهار چی خوردی؟» مطلبی که در ادامه میخوانید تقدیم به همین پدر و مادرهاست.
● ماه اول
▪ ۳۰ روز بعد از بسته شدن نطفه و زمانی که جنین از حالت یک گلوله کوچک سلولی خارج شده، ساختار اولیه اندامها و ارگانهای حیاتی در حال شکلگیریاند. جنین در این زمان شبیه یک لوبیاست.
▪ کمتر از یک سانتی متر طول دارد.
▪ جوانههای اولیه قلب، سیستم گوارش، ستون فقرات و نخاع، همچنین مغز در حال شکلگیری از یک لوله اولیه از سلولهای حیاتی هستند که در مرکز جنین در حال تقسیم و تمایزند.
▪ جفت در حال شکلگیری و رشد است.
▪ این توده سلولی الان ۱۰ هزار برابر زمانی است که تازه نطفه تشکیل شده و نخستین سلول انسان شکل گرفته بود.
▪ در این ماه، سلولهایی که بعدا قرار است چشم را تشکیل بدهند بهصورت دایرهای در جلوی لوله عصبی قرار میگیرند. جوانههای اولیه دهان و زبان هم سلولهای اولیه خود را بهدست میآورند.
▪ خیلی از پدر و مادرها مدام میخواهند بدانند که بچه شان چه شکلی است. اینها همان والدینی هستند که بعد کودکشان به دنیا آمد، بزرگ شد و دانشگاه شهرستان دیگری قبول شد، هر روز زنگ میزنند و میپرسند: «امروز ناهار چی خوردی؟»
● ماه دوم
▪ در پایان هفته هشتم، جنین شما بین ۵/۲ تا ۳ سانت طول دارد.
▪ قلب جنین که هنوز شبیه ۲ لوله در هم پیچیده است شروع به فعالیت کرده است.
▪ چشمها، بینی، زبان، گوشها و جوانههای اولیه دندانی در حال شکلگیری هستند.
▪ در نوزدان پسر، آلت جنسی در حال شکلگیری است.
▪ جنین میتواند حرکت کند اما مادر هنوز متوجه حرکت نمیشود.
▪ جوانههای پستان در هفته هفتم روی سینه بهوجود میآیند.
▪ اولین امواج مغزی در این زمان شکل میگیرند. مغز برای نخستین بار با بعضی عضلات و اندامها متصل میشود و میتواند به آنها پیام دهد.
▪ بیضهها و تخمدانها در این زمان قابل تشخیص هستند.
▪ در پایان هفته هشتم تکامل زبان کامل میشود و شکل نهایی خود را میگیرد.
● ماه سوم
▪ در پایان هفته ۱۲، وزن آن حدود۲۷ گرم است و در نهایت ۶ تا ۷. ۵ سانتی متر طول دارد.
▪ در این ماه، شکل ظاهری جنین از آن حالت لوبیایی شکل خارج شده و تا حدودی فرم طبیعی بدن انسان گرفته است.
▪ لالههای گوش شکل گرفتهاند و ناخنها هم در انگشتان بهوجود آمدهاند.
▪ دستها، پاها و انگشتان آنها کاملا شکل خود را پیدا کردهاند.
▪ اغلب بافتها و اعضای داخلی بدن جنین تشکیل شدهاند حتی جوانههای چشایی روی زبان شکل گرفتهاند.
▪ در پایان هفته دهم میتوان به وسیله سونوگرافی داپلر، ضربان قلب جنین را ثبت کرد.
▪ تکامل مغز به مرحله نهایی خود رسیده است. در این زمان به سرعت مغز رشد میکند و حجم آن چند برابر میشود. رفلکسهای جنین خود را نشان میدهند.
▪ عضلات گونه که بعدا وظیفه مکیدن را بهعهده دارند شکل میگیرند. جوانههای دندانی همچنان در حال زیاد شدن هستند و غدد بزاقی تکامل پیدا کرده شروع به ترشح بزاق میکنند.
▪ تارهای صوتی بهوجود میآیند.
● ماه چهارم
▪ در هفته ۱۶ عمر جنین، وزن آن حدود ۲۰۰ گرم و طول آن تقریبا ۱۸ سانتی متر است.
▪ رفلکسهای جنین درحال شکلگیری است و ممکن است در این ماه جنین قادر باشد شستش را بمکد.
▪ غدد عرق در حال شکلگیری در پوست هستند.
▪ انگشتان شکل نهایی خود را پیدا میکنند.
▪ جنسیت جنین اکنون کاملا قابل تشخیص است.
▪ پوست روشن و صورتی و شفاف است و تمام سطح آن با موهای جنینی پوشیده شده است.
▪ در این مرحله اگرچه جنین کاملا بهصورت یک انسان کامل درآمده است اما نمیتواند خارج از رحم مادر زنده بماند.
▪ از این مرحله به بعد جنین فقط رشد میکند. تکامل تقریبا تمام شده است.
● ماه پنجم
▪ جنین بین ۲۰ تا ۲۵ سانتی متر طول دارد و در پایان این ماه وزن آن به ۴۵۰ گرم میرسد.
▪ موهای سر شروع به رشد کردن و ظاهر شدن روی سر میکنند.
▪ ارگانهای داخلی بدن در حال رشد کردن و بالغ شدن هستند.
▪ ابروها، پلکها و مژهها بهوجود میآیند.
▪ مادر در این ماه برای نخستین بار متوجه حرکات جنین میشود.
▪ جنین در هفته ۱۸ دیگر میتواند بخوابد و بیدار شود و حتی حالت دلخواهش را برای خواب انتخاب کند.
▪ تخمکهای رحم جنین دختر در این ماه بهوجود میآیند و اینها همه تخمکهایی است که یک زن میتواند در تمام زندگیاش داشته باشد.
● ماه ششم
▪ جنین در این سن بین ۲۷ تا ۳۵ سانتی متر طول دارد و وزن آن نهایتا به حدود ۹۰۰ گرم میرسد.
▪ پلکها از هم جدا میشوند و جنین برای مدت کوتاهی چشمانش را باز میکند و دوباره میبندد.
▪ سطح پوست جنین از مادهای به نام ورنیکس پوشیده شده است که نقش محافظتی دارد.
▪ جنین در این سن قادر به سکسکه کردن است و گاهی سکسکه میکند.
▪ فعالیتهای مغز تکامل بیشتری مییابد. دهان و لبها حساستر میشوند و امواج مربوط به فعالیت بخش بینایی جنین را هم در این ماه میتوان ثبت کرد.
● ماه هفتم
▪ وزن جنین در این ماه حدود یک و نیم کیلو گرم و طول آن بین ۳۵ تا ۴۰ سانتی متر است.
▪ رشد جوانههای چشایی زبان کامل شده است.
▪ لایههای چربی زیر پوست در حال شکل گیریاند.
▪ بعضی از ارگانهای داخلی همچنان مسیر بلوغ را طی میکنند.
▪ پوست جنین هنوز در این ماه چروک خورده و قرمز است.
▪ امواج مغزی جنین دیگر کاملا شبیه امواج مغزی یک نوزاد است.
▪ اگر در این مرحله نوزاد به دنیا بیاید نارس تلقی میشود و احتیاج به مراقبتهای ویژه دارد.
● ماه هشتم
▪ در پایان ماه هشتم، وزن جنین در نهایت به ۵/۲ کیلوگرم و طول آن به ۴۵ سانتی متر میرسد.
▪ رشد کلی در این ماه سریعتر انجام میشود.
▪ مغز در ماه هشتم رشد بسیار زیادی دارد.
▪ در داخل بدن جنین همه اعضا داخلی به غیر از ریه کاملا رشد کردهاند.
▪ حرکات بچه یا همان لگد زدنها آنقدر قوی شده است که میتوان آنرا از روی پوست شکم مادر هم دید.
▪ کلیههای کاملا رشد کرده و بالغ شدهاند.
▪ چروکهای پوست کمتر شده است.
▪ ناخنها رشد میکنند و از نوک انگشتان بلندتر میشوند.
▪ عنبیه در اوایل این ماه رنگ میگیرد و رفلکس چشم نسبت به نور ایجاد میشود.
● ماه نهم
▪ وزن بچه در پایان ماه نهم حاملگی بهطور طبیعی بین ۲۶۰۰ تا ۳۵۰۰ گرم است و یک جنین ۹ ماهه باید حدود ۵۰ سانتی متر طول داشته باشد.
▪ ریهها در این ماه بالغ میشوند
▪ جنین در این ماه دیگر کاملا رشد کرده است و میتواند خارج از رحم مادر هم زنده بماند.
▪ پوست بهتدریج صورتی و صاف میشود.
▪ فعالیت بچه در این ماه کمتر میشود.
▪ جنین در رحم شروع به چرخش میکند و پایینتر میآیدتا وضعیت مناسب برای زایمان پیدا کند.
▪ در این سن جنین به سمت نور حرکت میکند و به نور واکنش نشان میدهد.