نمایش اسارت حیوان یا اسارت انسان؟!

تصورش خیلی سخت است، اما بعضی از آدم ها سلیقه های بسیار عجیب و غریبی دارند و یا شاید این سلیقه عجیب را به خود و سبک زندگی شان سنجاق می کنند، بلکه بتوانند جلب توجه بخرند! حتی فکرش هم سخت است که صبح روبروی آینه بایستید و عکس یک پیتون با پولک های فلسی اش را کنار خود ببینید!!! آدم هایی هستند که تنهایی شان را با نگهداری از حیوانات وحشی و جنگلی حتی در محیط آپارتمان پرمی کنند. چندی قبل خبر خورده شدن صاحب یک ببر را در سایت های خبری دیدیم. این ببر اگرچه از کوچکی زیردست صاحبش بزرگ شده بود، اما سرانجام آزادی اش را طلب کرد و صاحب خود را درید! آوردن حیوان به محیط کوچک خانه درست مثل این است که ما را وسط جنگل رها کنند، آن وقت چه حسی خواهیم داشت؟ آیا هراسان و غمگین نخواهیم بود؟ حیوانات هم در قفس و محیط های بسته چنین حسی دارند. امروزه مد عجیبی رایج شده و افراد به نگهداری حیوان نزد خود رغبت زیادی نشان می دهند. جدای از ریشه یابی دلایل روانشناسی این موج، باید به این موضوع پرداخت که حیوانات حس دارند و شایسته نیست قربانی زیاده خواهی های انسان ها شوند. خیلی ها تصورشان این است که صرف خریداری حیوان از مغازه یا دست فروش و انتقالش به قفس در خانه و نیز تامین جزئی غذای حیوان وظیفه خود را به عنوان صاحب انجام داده اند، درحالی که حیوان نیاز به پزشک، محبت، هرازگاهی چرخش در محیط آزاد، واکسیناسیون و حتی جفت دارد. این درست مثل این است که مسئولیت همراهی با موجودی را تا دوران بلوغ برعهده گرفته باشیم. بیچاره حیواناتی که ده، دوازده روز تا برگشت صاحبشان از سفر به حال خود رها می شوند و تمام مدت مجبورند آب مانده و غذای فاسد بخورند. گاه حتی اطلاعات اولیه نگهداری از فلان حیوان را نداریم، اما چون فلانی برای بچه اش خریده ما هم می خواهیم برای فرزندمان بخریم و حتی متوجه انتقال بیماری از آن نوع حیوان به کودکمان نیستیم! ● دالان پرنده فروشی های دروازه غار در راسته پرنده فروشی های دروازه غار تهران پشت قفس های پرندگان جانورانی چون خرگوش، همستر، سنجاب و... هم یافت می شود. اخیرا نگهداری این قبیل حیوانات نیز باب شده است! از مرد قوی هیکلی که یکی از پرنده فروشی هاست و با کاردکی قطور فضله پرندگان را از کف قفس می کند و گردش را به باد می دهد، با تعجب می پرسم: «شما بیماری نمی گیرید؟!» اخمهایش را درهم می کشد و جواب می دهد: «آبجی! بیماری کدومه؟! این حرفها چیه؟ بدن باید عادت کنه. اگر تی تیش باشی چرا، اما من که از کوچکی با پرنده ها بزرگ شدم، با کفتر آب و غذا خوردم سالمم و هیکلم ۹۰ کیلوست!» درهمین حین پیرزنی فرتوت با کارتی در دست وارد می شود. رنج در چین و چروک های صورتش هویداست. چند تا بچه همستر برای فروش آورده است. خودش می گوید: «این چند تا برای نوه هایم بوده اما چون مدارس باز شده اند، آورده ام که بفروشمشان تا سرگرم بازی نشوند و درسشان را بخوانند.» اما مردی که همسترها را دانه ای دوهزار تومان از پیرزن فرتوت می خرد، برایمان می گوید: «این ها در خانه همستر، سنجاب و خرگوش تکثیر می کنند و برای فروش می آورند، بالاخره بهتر از گدایی است. الان همستر دانه ای ۱۵۰۰ تومان است، ولی من هر کدام را دوهزار تومان از پیرزن می خرم. به محیط این محله نگاه کنید، پر از موادفروش است. اما افرادی که می خواهند نان حلال در بیاورند می آیند اینجا و پرنده فروشی می کنند. حالا هم که شهرداری گفته تا هفته دیگر جمع می شویم و به اتوبان آزادگان انتقالمان می دهند. به هرجهت حرفه ای است که ایجاد شده و دولت چون می بیند حرفه سالمی است باید حمایت کند.» ایمان بیشتر فنچ و مینا می فروشد. وی می گوید: «بیشتر پرنده ها در شهرستان تکثیر می شوند. کردستان و بروجرد منطقه پرنده سیره است. شمال مرغ و خروس پرورش می دهند. قم، کاشان و همدان قناری، فنچ و مرغ عشق تکثیر می کنند. از دیرباز نگهداری برخی پرندگان به زندگی ما ایرانیان گره خورده، اما نگهداری چیزهای دیگر همه اش از جای دیگری آب می خورد و اصلا با فرهنگ ما جور نیست و اصولا همه چیزشان هم نجس است.» درهمین حین خانمی که سنجابش را پس آورده می گوید:«برای پسرم که اوقات فراغت تابستان اش پرشود، سنجاب خریدم. وقتی خانه نبودیم، سنجاب از لای میله های قفسش بیرون آمده و لای رختخواب ها قایم شده بود. از لحاظ شرعی که پرسیدم گفتند ادرارش نجس است و باید همه را آب بکشم.» ● تغییر ذائقه حیوانی با سلیقه انسانی حالا دیگر طوطی ها کاکائو می خورند و سگ ها مربا! باور کنید عین واقعیت است. افراد سلیقه حیوان را در دست می گیرند، گویی می خواهند در جانور ذائقه ای انسان گونه ایجاد کنند! پاپی کوچکی که از بچگی کنج آشپزخانه چرخیده، مربای ستاره شکل هویج را مزه مزه می کند. فقط گوشت مرغ می خورد و ژامبون را دوست دارد. طفلکی آنقدر غریزه اش را از دست داده که حتی حاضر نیست جفتی انتخاب کند. روی بالشتک مخصوصش جلوی تلویزیون دراز می کشد و هیچ تصوری از گشت زدن در باغ و صحرا را ندارد. دکتر ح-س که شماره اش را از قسمت آگهی های روزنامه پیدا کرده ایم ضمن این که حیوانات را به سه دسته حیوانات باغ وحش، اهلی و خانگی تقسیم می کند، می گوید: «باید حیواناتی را خریداری کرد که شناسنامه مهر شده سلامت داشته باشند. حیواناتی که از دست فروش ها و یا مغازه های غیرمعتبر خریداری می شوند، به ویژه حیواناتی که از راه قاچاق وارد کشور شده اند، مشکوک به انواع بیماری ها هستند. این قبیل حیوانات به ویژه برای کودکان بسیار خطرناکند. کسی که حیوانی را می خرد موظف به انجام کارهای درمانی آن نیز هست. دست کم هر سه ماه یکبار باید حیوان مورد معاینه قرار بگیرد.» به خانواده های مرفهی اشاره می کند که برای ویزیت حیوانشان به او زنگ می زنند و این دامپزشک به بالین حیوان می رود. وی ادامه می دهد: «برای سگ و گربه شان پول های هنگفتی خرج می کنند، ولی با تنبل کردن حیوان و سنجاق کردن برخی عادات مثل منزوی کردنش، لباس پوشاندن و آرایش کردنش از جانور یک دلقک می سازند! درحقیقت نوعی اسارت فانتزی را به جانور تحمیل می کنند. بنده نگهداری حیوان را به کسانی توصیه می کنم که فضای کافی دارند و مساحتی وسیع در اختیارشان است، نه این که در قفس و یا چهاردیواری خانه حیوان را نگه دارند.» ● از فروشنده اطلاعات بگیریم مردی که در راسته پرنده فروشی های دروازه غار لوازم جانبی نگهداری حیوانات را می فروشد، دو نوع آبخوری پلاستیکی پرندگان را پیش رویم می گذارد. یکی از ظرف ها پلاستیک سفید شفاف است و دیگری تیره. وی توضیح می دهد: «ظرف باید از مواد اولیه باشد و مواد بازیافتی نباشد چون برای پرنده و صاحبش آلودگی دارد.» پرنده ها که بال می زنند پرهای ریزشان فضا را پر می کند و به سرفه می افتم. این فضا برای آسمی ها و کسانی که بیماری های تنفسی و حساسیت دارند خطرناک است. اصلا پزشکان نگهداری پرنده ها را برای این قبیل افراد و کودکان توصیه نمی کنند. مرد پرنده فروش نام پرنده هایی را که به صورت متداول خریدوفروش می شوند پشت سرهم ردیف می کند: «بلبل خرمایی، سیره، مینا، طوطی در سه نوع منگوء، شاه طوطی و کاسکو، قناری، مرغ عشق، کبوتر، بلدرچین و کبک.» وی که خودش سال هاست به کار تکثیر پرندگان و فروششان مشغول است، می گوید: «همیشه پرنده ها را بالای پشت بام و دور از محیط داخلی خانه نگه داشته ام. با این که سواد کمی دارم اما می دانم نگهداری پرنده در جای دربسته و اتاقی که پنجره ندارد خطرناک است. باید قفس پرنده را لااقل در کنار پنجره ای قرار داد که هوا داخل و خارج شود. وقتی پرنده ها پرمی زنند، برخی پرهای فوق العاده ریزشان که به چشم نمی آید، در هوا منتشر می شود و این به ویژه برای بچه های کوچک خطرناک است. علاوه بر این پرنده ها اغلبشان شپشک دارند. باید نوعی گرد را در آب حل کرد و هر چند مدت یک بار روی پرهایشان ریخت. اگر مشتری این اطلاعات را بخواهد باید از فروشنده سؤال کرده و وی را ملزم به پاسخگویی کند.» ● ترویج مصرف گرایی غربی در صنعت نگهداری از حیوان هر ساله در دیسنی لند ایالت فلوریدا نمایشگاه بین المللی حیوانات خانگی برگزار می شود. این صنعت ۴۰ میلیارد دلاری آنچنان روند رو به رشدی دارد که حتی حوادثی چون ۱۱ سپتامبر، رکود اقتصادی آمریکا، جنگ فرسایشی در عراق، افغانستان و حتی بالا آمدن آب دریا تا نزدیکی ورودی غرفه های این نمایشگاه در سال ۲۰۰۷ نتوانست بر رونق آن تأثیر بگذارد. غرفه ها همانند سکوهای روم باستان طراحی شده و بر روی مانیتورهای بسیار بزرگ طفلکی شخصیت اصلی فیلم گلادیاتور با شیرهای اطرافش همچون قهرمانی در این صنعت خودنمایی می کند! ۵ هزار شرکت و موسسه مختلف محصولات خود را از جمله مبلمان حیوانات، لباس برای حیوانات، شامپو و لوازم آرایش سگ های پیر برای این که بهتر به نظر برسند و همچنان محبوب باشند و... را هر ساله به غرفه های این نمایشگاه می آورند. اگر با دقت نگاه کنیم تبلیغات وسیعی که در غرب پیرامون نگهداری حیوان در خانه صورت می گیرد چیزی جز یک دام گسترانی برای جذب سرمایه نیست. این قبیل شرکت ها سعی دارند با سوءاستفاده از خلأ عاطفی افراد این باور را ایجاد کنند که با پذیرش مسئولیت نگهداری یک حیوان، مسئولیت والدینی به فردی که تشنه تجربه چنین حسی است، داده می شود و در عوض میلیاردها دلار به جیب صاحبان صنعت نگهداری از حیوانات می رود. یک پژوهشگر فرهنگی و منتقد به نظام سرمایه داری غرب توضیح می دهد:« «وبلن» استاد برجسته اقتصاد سیاسی، در کتاب تکان دهنده و پرمخاطب خود با عنوان تئوری طبقه رفاه که در سال ۱۸۹۹ میلادی منتشر شد، به شدت به دایره بسته مصرف گرایی آمریکایی ها حمله کرد. وی معتقد بود که ما از حیوانات نه به دلیل ارزش های واقعی شان که به دلیل ارزش های هراس آورشان نگهداری می کنیم. او با یادآوری روش های خشونت بار شکار حیوانات، نابودی گونه های کمیاب، نمایش حیوان در سیرک و باغ وحش و... از این اقدامات به عنوان اعمالی پرهزینه و بی مصرف یاد می کند.که صد البته این کارها در کنار مسابقات سالانه اعطای نشان افتخار«تروفی» برای شکار بزرگ ترین شاخ و یا جمجمه گوزن و یا رقابت برای بهترین تزیین یک محوطه ویلایی، تنها یک اقدام دروغین در حمایت از حیوانات به شمار می آید.» نویسنده این مقاله در جای دیگری ادامه می دهد: «اگر «وبلن» امروز در میان ما بود، از شنیدن خبر ایجاد تولید مکانیزه دوخت پوشاک حیوانات خانگی از سوی دو شرکت «بوربوی» و «اسنوپ داگ» بهت زده می شد. به علاوه امروزه شما می توانید برای حیوان دلبندتان عینک آفتابی، نقاشی های سفارشی از صورتش، جواهرآلات گران قیمت ساخته شده از الماس، طلا، نقره، پلاتین، آب معدنی، شامپو، صابون و کفش های ماساژ دهنده و آرامش بخش خریداری کنید. همچنین ساخت پنیر، بیسکویت و اخیراً هم مشروبات الکلی به محصولات این بازار پردرآمد که شاخه ای از ترویج مصرف گرایی غربی و آمریکایی است، اضافه شده، ولی چه کسی حاضر است که به حیوان زبان بسته شراب بخوراند؟!! ● روش هایی برای حفظ گونه های کمیاب در حال حاضر حیوان کارکرد اصلی خود را که در زندگی سنتی بشر داشته کاملاً از دست داده و در دنیای سلطه گرایانه بشر از دامن طبیعت به چهار دیواری های آپارتمان کشیده شده است. حیوان در انزوای مطلق بشر عاملی برای عشق ورزی قرار گرفته تا شاید ته مانده های عاطفه انسان زنده بماند و دلیلی برای بودن بیابد!!! محمد دهدار استاد دانشگاه و جانورشناس می گوید: «در ابتدا انسان برای بهبود زندگی خود حیوانات را اهلی کرد. جالب است بدانید ده هزار و پانصد سال قبل گوسفند توسط ایرانیان اهلی شد. به تدریج گاو، گاومیش و سگ هم اهلی شدند. هدف در آن زمان تأمین غذا، استفاده از انرژی عضلانی چهارپایان و نیز استفاده از حس برتر سگ ها و عقاب ها بود. این روند تا قبل از انقلاب صنعتی ادامه داشت. اما امروزه دلایل دیگری نیز برای نگهداری حیوانات وجود دارد از آن جمله: برای تفرج نظیر اسب سواری، سرگرمی نظیر نگهداری از سگ و گربه و پرندگان، برای تحقیقات علمی و پزشکی.» وی تأکید دارد بهترین راه حفاظت از گونه های جانوری این است که آنها را در زیستگاه های طبیعی خودشان نگه داریم. در مواردی مثل احیای گونه های در خطر انقراض می توان از پارک وحش و باغ وحش استفاده کرد. وی توضیح می دهد: «حتی اگر رودخانه ای داشته باشیم که حفاظت شده نیست، ولی در آن گونه های مختلف ماهیان زیست می کنند و یا بیابانی که هنوز در آن آهو هست، این محیط ها بسیار ارزشمندند. اما می توان ۳ تا ۵ هزار هکتار زمین را محصور کرد و گونه های کمیاب را در آن رها ساخت. برای آنها طعمه غذا تدارک دید و از نظر بهداشتی زیرنظرشان گرفت. گاه مجبوریم گونه هایی را در خارج از زیستگاه طبیعی شان نگه داریم، نظیر ماهی هایی که در آکواریوم های بزرگ و یا حوضچه ها نگهداری می شوند. همه این ها اگر در جهت نجات گونه های کمیاب باشد، ارزشمند است. اگر هیچ کدام میسر نبود در روش های جدید ژن گونه های جانوری و گیاهی را در بانک اطلاعات ژنتیکی نگهداری می کنند تا در آینده بتوان آنها را تکثیر کرد.» دهدار به مسئله نگهداری حیوانات در خانه اشاره کرده و می گوید: «من افرادی را می شناسم که در خانه حتی گونه های وحشی نظیر مار، قورباغه، لاک پشت، عقاب و... نگهداری می کنند! این روش علاوه بر خطرات شناخته شده نظیر انتقال بیماری برای گونه نیز خطراتی دارد. اولین خطرش این است که رفتار واقعی جانور تقلیل پیدا می کند. این روش تنها زمانی مجاز است که بخواهیم روی حیوان وحشی تحقیقاتی داشته باشیم، وگرنه همزیستی یک انسان با چنین جانورانی چه معنایی دارد؟» جوجه بلدرچین ها در قفسی تنگ بر بال های یکدیگر فشار می آورند، بلکه فضایی برای تنفسشان باز کنند. حیوان چه در بازار فروشندگان اسیر باشد، چه در قفس خانه و یا در باغ وحش، اسارت را حس می کند و خوشایندش نیست. خیلی ها که خود از احساس تهی اند، تصورشان این است که حیوان احساسی ندارد و می توانند به سلیقه خودشان خیلی چیزها را به جانور تحمیل کنند. جالب است بدانید اخیرا کاسبی دیگری تحت عنوان جراحی زیبایی بر حیوانات بخصوص در مورد سگ ها رونق گرفته که در کشور ما به جراحی گوش و دم سگ ها آن هم در برخی کلینیک های خصوصی محدود می شود. کافی است در اینترنت تصاویر کوتاه کردن دم سگ ها را جستجو کنید! دلخراشی عکس ها به حدی است که روزتان خراب می شود. برخی افراد سیم های مفتولی را به دم سگ ها می بندند تا جریان خون به قسمت بالایی دم قطع شود و اندک اندک دم تا اندازه ای که به دلخواه سانت زده اند، باقی مانده و مابقی اش کنده شود. خونریزی، عفونت، درد و رنج حیوان هیچ تاثیری در بی رحمی صاحبان آنها ندارد. آنها حتی بدون پرداخت هزینه عمل می خواهند حیوان همان گونه باشد که آنها می پسندند!! همیشه به یاد داشته باشیم که ما حافظ حیوانات هستیم نه مالک آنها. در روابط انسان با حیوان همانند روابط انسان با انسان مالکیت معنایی ندارد. مرز بین حیوان دوستی و حیوان آزاری گاهی بسیار باریک است. نگهداری یک بلبل خرمایی تنها در یک قفس، حیوان آزاری است نه حیوان دوستی. اگر برای آن که پرنده بخواند، او را تنها نگه داشته ایم، بهتر است به جای تنها گذاشتن پرنده بیچاره، صدای آواز یک بلبل را ضبط کنیم و از ضبط صوت کامپیوتر برای پخش مداوم صدا استفاده کنیم! ما زندانبان حیوانات نیستیم. بهتر است عشق خود به حیوانات را با آزادکردن آنها (در صورت امکان) و یا حداقل با فراهم کردن اسباب شادی آنها نشان دهیم نه با اسیر کردن و گرفتن خوشی های آنها. اگر حیوانی امکان زندگی آزاد در طبیعت را دارد، او را اسیر نکنیم. نگهداری یک یا حتی دو یا چند بلبل در قفس درحالی که صدها بلبل آزادانه در شهر زندگی می کنند و مشکل خاصی برای زندگی در طبیعت ندارند، نشانه حیوان دوستی ما نیست. نگهداری یک موش یا خرگوش در قفس یا نگهداری یک همستر در یک آکواریوم، نشانه حیوان دوستی نیست. زندانی کردن یک حیوان وحشی در صورتی که حیوان بدون کمک ما قادر به زندگی در طبیعت باشد، حیوان آزاری است. در مورد حیواناتی مثل موش ها، پرندگان کوچک، حیوانات وحشی اسیر، لاک پشت ها و... که هنوز قابلیت زندگی در طبیعت را دارند، بهتر است در مورد زندگی طبیعی حیوان تحقیق کنیم و کم کم شرایطی فراهم آوریم که حیوان بتواند به طبیعت بازگردد. با آوردن بهانه هایی مثل «خودش به من یا به اینجا عادت کرده است» یا «اگر هم من آزادش کنم، کس دیگری او را اسیر می کند» خود را گول نزنیم! ● عمل جراحی زیبایی بر روی حیوانات! Docking و cropping به عمل جراحی کوتاه کردن دم و یا گوش سگ ها گفته می شود. درحالی که NGOها و دولت های غربی همواره دم از حمایت حیوانات و طبیعت زده اند، واقعیت این است که صاحبان بی عاطفه حیوانات زبان بسته به سلیقه خود عذاب آورترین دردها را به حیوان تحمیل می کنند. در اغلب موارد Docking (کوتاه کردن دم) به صورت محلی و یا نهایتا بیهوشی موضعی صورت می گیرد. دم را تا ناحیه ای محکم می بندند و بخش مرده دم ظرف سه روز بعد کنده می شود. اخیرا این کار را بر روی توله سگ ها در بدو تولد انجام می دهند و توجیه شان این است که توله سگ ها مثل نوزادان درد را حس نمی کنند! این درحالی است که از لحاظ علمی ثابت شده حتی نوزادان هم قادرند دردی مشابه بزرگسالان را تحمل کنند. دکتر مجید.م دامپزشک برایمان توضیح می دهد: «خیلی از این نوع عمل ها بین سگ ها و گربه ها مشابه هستند. در نوع دیگری از عمل گوش های حیوانات کوتاه می شود که بعضا به ناشنوایی آنها می انجامد. برخی از صاحبان گربه ها دوست دارند وقتی به زیر گلوی حیوان دست می کشند، پوست نرمی را احساس کنند، بنابراین طی عملی دیگر بخشی از بافت های گلوی گربه را برمی دارند. وقتی بافت های زخمی جوش می خورد امکان دارد بدجوش بخورد و راه گلوی جانور مسدود شود که موجب می شود دوباره عمل تکرار شود. در ایران خوشبختانه هنوز چنین عمل هایی اپیدمی نشده و اگر هم باشد در برخی کلینیک های خصوصی تنها درخصوص کوتاه کردن دم و گوش سگ ها صورت می گیرد. قیمت عمل بین ۱۵۰ تا ۵۰۰ هزار تومان و حتی بیشتر متغیر است!» در مقاله علمی دیگری آورده شده که حتی برخی صاحبان گربه ها پنجه های آنها را کوتاه می کنند تا ناخن در نیاورند و به مبل و پرده های خانه شان آسیبی وارد نشود! این کار بر روی تعادل راه رفتن حیوان تأثیر می گذارد. حتی بعضا سگ هایی که تحت عمل کوتاه کردن دم قرار گرفته اند دیگر قادر نبوده اند فرزی قبل خود را داشته باشند و سگ های شکاری دچار مشکل در سرعت شده اند. در انگلیس نهایتا توانسته اند قوانینی وضع کنند که محدود کننده چنین عمل هایی باشد، با این حال در آمریکا برخی از افراد که از طرفداران متد اصلاح نژاد سگ ها هستند، گاهی حتی به نسل کشی برخی نژادها مشغولند و جالب است بدانید مدال هم می گیرند. وقتی عمیق فکر کنیم می بینیم که در تفکر ماتریالیسم طبیعت و جانوران نیز قربانیان شماره یک محسوب می شوند. بخشی از پرده برداری نوین به سلطه گرفتن طبیعت و جانوران با هدف زیاده خواهی بشر است. ● مرگ حیوان در قفس و در مسیر نقل و انتقال سه برادر از سه نسل همگی در کار خرید و فروش کبوتر هستند. کبوتر فروشی یک کار تخصصی به حساب می آید. حتی جزوه و کتاب هم دارد. پرندگان کوچک مثل بلبل و کبوتر و فنچ و... شناسنامه دار نیستند، اما طوطی ها مخصوصا از نوع قیمتی شان شناسنامه دارند. کبوترها به چشم کبوترشناسان قیمت می خورند. فری، پاچر و کاکلی در کنار کبوترهایی که از اکراین، آلمان، فرانسه و سوئیس قرار گرفته اند تا زیبایی کبوتر ایرانی را به رخ چشم ها بکشند. برادر بزرگتر توضیح می دهد: «دوطیف فروشنده داریم. یک دسته در کار کفترهای پرشی هستند و یک گروه رنگ بازند. از کفترهای رنگی کلکسیون دارند.» درمیان کبوترهای رنگی یک کبوتر خیلی بزرگ جلب توجه می کند، فروشنده می گوید: «این کینگ آلمان است.» از وی سؤال می کنم: «این خارجی ها شناسنامه هم دارند؟» فروشنده پاسخ می دهد: «نه، خیلی از این ها همین جا تکثیر شده اند. مشکلی ندارند! پرنده ها اصولا چون کوچک و ارزان هستند، شناسنامه ندارند اما طوطی هایی چون باراتا که باید زیر نظر دامپزشک باشند، شناسنامه دار هستند.» برادر کوچکتر فروشنده می گوید: «البته به صورت نادر کفترهای میلیونی هم پیدا می شود. مثلا فردی را می شناسم که سه تا کفترش را فروخت و یک پاترول خرید! از نمونه های معمولی ۳۰، ۴۰ هزار تومن هم می فروشیم.» در مغازه طوطی فروشی قیمت ها از ۱۵۰ هزار تومان شروع می شود و به سه میلیون هم می رسد. هر چه پرنده کلمات بیشتری را تکرار کند و بزرگتر باشد قیمتی تر است. خیلی ها تصورشان این است که کاسکوها و شاه طوطی ها می توانند حرف بزنند، ولی اشخاصی را سراغ داریم که با تمرین چندهفته ای و تکرار یک کلمه توانسته اند طوطی معمولی را هم به حرف بیندازند. در بازار خرید و فروش طوطی ها که اکثرا وارداتی هستند، حقیقتا می توان ردپای برده داری نوین را جست وجو کرد. قاچاق طوطی ها در سراسر دنیا سالانه منجر به کشته شدن ده ها نمونه نادر از طوطیان کمیاب می شود. سر که برمی گردانم یکی از بلبلان خرمایی که در تلاش بوده فضایی برای رهایی از قفس پیدا کند، سرش در لای میله های کف قفس گیر کرده و خفه شده است. ● زندگی در باغ وحش پرویز و شیرین به همراه ۸ بچه خود در قفس باغ وحش ارم سال هاست که به امید دیدن جنگل زندگی مشترکشان را ادامه می دهند. این ها شامپانزه هایی هستند که از جنگل های استوایی آمده اند، نهایت سن یک شامپانزه ۵۰ سال است ولی پرویز که قبلا در باغ وحش دیگری بوده ۵۵ ساله است و می توان نامش را در کتاب رکوردهای گینس ثبت کرد. هانی و مانی نیز دو خرس شکلاتی رنگی هستند که تازه مزدوج شده اند. هانی فقط نگهبانش را می شناسد و وقتی توسط او صدا زده می شود، بدو بدو از سنگ های طراحی شده در قفسش می لغزد و خودش را به کلم سبزی می رساند که نگهبانش به سوی او پرتاب کرده است. امیر الهامی مدیر جوان باغ وحش ارم می گوید: «خیلی ها که نزدیک قفس شیرها و ببرها می رسند دائما می پرسند چرا این ها بی حال هستند؟ گاه حتی اطلاعات اولیه در مورد جانور ندارند. مثلا شیرها فقط دو ساعت هنگام طلوع آفتاب و دو ساعت هم غروب هنگام زبل می شوند و غرش می کنند. به طور متوسط هر شیر ۱۸ ساعت در طول شبانه روز می خوابد. هر کدام از شیرها یک روز در میان لاشه یک الاغ را می درند و مسلما برای هضم غذایشان به خواب زیادی احتیاج دارند.» وی آگاهی می دهد که دوستداران نگهداری از حیوانات در خانه می توانند به دفتر فروش باغ وحش مراجعه کرده و حیوانات قابل نگهداری در محیط منزل را که اغلب در زمره پرندگان هستند با گرفتن فاکتور خریداری کنند. الهامی پیرامون خریداری حیواناتی که وحشی محسوب می شوند، می گوید: «خریداری حیوانات وحشی تابع شرایط قانون حفاظت محیط زیست است. معمولا مؤسسات تحقیقاتی، مراکز معتبر علمی و دانشگاهی و باغ وحش داران خارج از کشور خواستار چنین جانورانی هستند که باید درخواست کتبی بنویسند و پس از بررسی درخواست توسط کارشناسان بخش مدیریت حفاظت، شکار و صید سازمان محیط زیست در صورت تأیید، دستورات لازم به باغ وحش ابلاغ می شود.» مدیر باغ وحش ارم در تکمیل صحبت هایش اشاره می کند که برخی از حیوانات نظیر گوزن، آهو و پرندگان تزئینی نیز در زمره حیوانات وحشی به حساب می آیند اما اشخاصی که باغ دارند می توانند آنها را خریداری کنند. مراحل خرید برای این قشر نیز شبیه گروه قبلی است. همراه الهامی به سمت قفس ببرها می رویم. ببرها به انواع مختلف ببر سیبری، بنگال، منچوری، جاوه، سوماترا و چین تقسیم بندی می شوند. در باغ وحش ارم ببر سیبری و ببر بنگال زیست می کنند. پهنای خط و خطوط این انواع متفاوت است. مثلا خط های بدن ببر سیبری باریکند و ببر بنگال پهن، ببری یک ساله و نیمه نمونه ای از ببر بنگال است. سه ماهه بوده که توسط نگهبانش بزرگ شده است، ولی وقتی نگهبان از پشت میله ها دست به قفس ببری می کشد، حیوان برای دفاع از قلمرواش نعره می زند. دهان که باز می کند، دندان های خنجری اش در نور آفتاب ظهر گاهی برق می زنند. ما در نزدیکترین حالت نسبت به قفس ایستاده ایم. ببرها آب دوستند اما شیرها حقیقتا مغرور و منزوی اند. شیرها آب را دوست ندارند ولی ببرها گاه به آب می زنند. شیرها جز در فصلی خاص حتی جفت خود را در یک قفس تحمل نمی کنند. ● خطر انتقال بیماری از حیوان به انسان واکسن تزریقی به سگ ها، واکسن موثر بر علیه دیستمپر، هپاتیت عفونی، لارنگو تراکئیت عفونی، هاری و لپتو سپیروز است. اولین واکسن در سگ ها ۱۲ هفتگی، دومین دو تا سه هفته بعد و تکرار آن سالیانه است. واکسن لیفیلیزه باید در مایع واکسن biocan رقیق شود و بلافاصله پس از رقیق کردن باید واکسن مصرف شود. دوسی سی واکسن باید زیرجلدی تزریق شود. این نسخه تنها یکی از اعمال دامپزشکی است که باید روی سگ انجام شود و خود می توانید حدس بزنید نگهداری چنین حیوانی تا چه اندازه زمان بر، هزینه بر و پردردسر است. افرادی را می شناسیم که یک سگ قوی هیکل نگهبان را در آپارتمانش نگه می دارد. بزاق دهان حیوان همه جا ریخته و خشک شده است. ده ها نوع بیماری در چنین محیطی وجود دارد که اگر به حیوان واکسن هم تزریق نشود که آلودگی ها چندین برابر می شود. محمد دهدار استاد دانشگاه و جانورشناس پیرامون بیماری های مشترک انسان و حیوان می گوید: «هاری شایع ترین بیماری است که در بزاق سگ ها، گربه ها و حتی خفاش ها وجود دارد. توکسوپلاسموز انگلی است که از طریق گربه یا گوشت نپخته گاو و گوسفند به انسان منتقل می شود و در زنان سقط جنین و نازایی ایجاد می کند. فاسیولا در فضله گوسفند است و اگر روی سبزی بنشیند این انگل وارد بدن انسان می شود. تب راجعه نیز از طریق انگل ها و شپش ها منتقل می شود. تب مالت، بیماری های تنفسی، بیماری های پوستی، اسهال خونی و انگل تینا و آسکاریس همگی ماحصل نگهداری حیوانات در محیط بسته است.» وقتی خطرات ناشی از نگهداری حیوان توسط کودکان را در نظر بگیریم، مهم آن است که علت وجود خطر بیشتر برای کودکان را هم در نظر داشته باشیم. به عنوان مثال کودکان خردسال دوست دارند هر چیزی را در دهان بگذارند و بدون توجه به عواقب، حیوان را در دست بگیرند و با وی تعامل داشته باشند و به این ترتیب دچار زخم و خراش شوند. نگهداری ماهی ها در منزل مطمئن تر است و خطر انتقال عفونت کمتری دارد، زیرا معمولا کودک نمی تواند به ماهی دست بزند و احتمال انتقال بیماری از ماهی بسیار کم است. البته این امر تا زمانی درست است که دستان کودک وارد مخزن یا حوض ماهی نشود. علاوه بر این هر حیوانی که بتوان به آن غذا داد و در قفس نگهداری کرد نسبت به حیواناتی که کنار انسان می خوابند مطمئن تر است. گاه ممکن است کودک با رفتار خود حیوان را عصبی کرده و دچار گازگرفتگی شود. مثلا در اخبار آمده بود که کودکی پای یک سگ را لگد کرده است و سگ اهلی خانگی به یکباره صورت کودک را گاز گرفته بود. کنه ها و انگل ها لابه لای موهای سگ و گربه هستند. حتی واکسیناسیون هم به طورکامل سبب امنیت خاطر نخواهد شد.