وقت طلا است

سال ها پیش مردم گمان می کردنددر آینده، زمانی که برای کار صرف می شودکمتر و زمان استراحت بیشتر خواهدشد؛ تصوری که دنیای مدرن خلاف آن را به اثبات رسانده است. امروزه کمبودوقت خودموجب تحولات عظیمی در زندگی بشری شده که بانکداری نوین خودگواهی بر این مدعا است. امروز دیگر مردم زمانی برای تلف کردن پشت باجه های بانکی ندارند. در واقع بانکداری سنتی نه تنها کمکی به پیشبردکارهای آنها نمی کند، بلکه مانعی بر سر راه فعالیت های آنها است. این واقعیت که بشر دنیای امروز حاضر نیست زمان خودرا به پرداخت کردن قبض و یا نقدکردن چک در پشت باجه های بانکی هدر دهد، بانک ها را وادار به خلق شیوه های نوین کرده است. ● خدمات نوین با شیوه های مدرن بانک ها در ابتدا تنها واسطه هایی مالی بوده اندکه با افتتاح انواع حساب از مشتریان سپرده دریافت کرده و در مقابل به افرادتسهیلات مالی ارایه می دادند. به مرور زمان و با گسترش نیازهای بشری، خدماتی همچون نقل و انتقال پول در داخل و خارج از کشور، فراهم کردن روش های مختلف پرداخت و دریافت برای سپرده گذاران، صدور ضمانتنامه بانکی، تنزیل اوراق تجاری، انجام معاملات ارزی، گشایش اعتبارات اسنادی و انجام عملیات دادو ستدبین المللی، سرمایه گذاری در صنایع و کسب و کارها، اجاره صندوق امانات و مدیریت ثروت اشخاص به فعالیت بانک ها افزوده شده ا ند. اما نوین شدن بانک ها تنها در تنوع بخشیدن به خدمات آنها خلاصه نمی شود. بخش مهمی از تحول در ساختار بانکداری به شیوه ارایه این خدمات باز می گردد. با پیشرفت تکنولوژی، نقش شعبه های فیزیکی با حضور کارشناسان بانک و مشتریان کم رنگ تر شده و جایگزین هایی همچون شعبه های الکترونیکی، دستگاه های خودپرداز و پایانه های فروش، بانکداری اینترنتی و بانکداری با تلفن، تلفن همراه و پیامک به نیازهای روز افزون مشتریان پاسخ می گویند. این شیوه های جدیددر ارایه خدمات را بانکداری الکترونیک می نامند. به عبارت دیگر بانکداری الکترونیک به فراهم آوردن امکان دسترسی مشتریان به خدمات بانکی با استفاده از واسطه های ایمن و بدون حضور فیزیکی اطلاق می گردد. ● ایرانیزه شدن بانکداری الکترونیک بانکداری الکترونیک در ایران و در اواخر دهه ۶۰ با اتوماسیون فعالیت بانک ها و استفاده از رایانه برای ثبت و انتقال اطلاعات آغاز شد. از اوایل دهه ۷۰ کارت های اعتباری، خودپردازها، سیستم های گویا و مواردی از این دست واردخدمات نوین بانکی شدندو شکل گیری شبکه شتاب در اوایل دهه ۸۰، با ایجادارتباط تنگاتنگ میان بانک ها منجر به گسترش بانکداری الکترونیک گردید. برای تحلیل سرعت گسترش بانکداری الکترونیک کافی است نگاهی به رشد۳ هزار درصدی کارت های بانکی الکترونیک در خلال سال های ۸۳ تا ۹۱ داشته باشیم. در مهر ماه سال ۸۳ تنها ۵ میلیون و ۹۱۵ هزار کارت از انواع کارت های الکترونیک بانکی در کشور وجودداشت، در حالی که در اردیبهشت ماه سال ۹۱ این رقم به ۱۸۳ میلیون و ۸۳۹ هزار کارت رسیده است. رشدتعداددستگاه های خودپرداز نیز طی همین سال ها بیش از یک هزار درصدبوده است. طبق برآوردهای «اقتصادایران»، در حال حاضر به ازای هر ۲ هزار و ۷۲۰ نفر یک دستگاه خودپرداز وجودداردکه البته متناسب با شرایط آرمانی نیست. گفتنی است مبلغ تراکنش های انجام شده از طریق این دستگاه ها طی شش سال اخیر رشدی ۳ هزار و ۹۰۰ درصدی را تجربه کرده است. با توجه به این آمار و ارقام به جرأت می توان گفت که بانکداری الکترونیک حلقه مفقوده بانکداری سنتی برای پاسخ به نیازهای مشتریانش بوده است. ● تفاوت از کجا تا به کجا است؟ در بانکداری نوین علاوه بر صرفه جویی در وقت و هزینه مشتریان، برخلاف بانکداری سنتی که بازار و مشتریان آنها محدودند، بازار گسترده تری در دسترس بانک ها قرار گرفته است. در این شیوه دیگر رقابت بین بانک ها مطرح نیست، بلکه رقابت میان برندهای تجاری است که رنگ و بویی جدی به خودگرفته است. خدمات بانک های سنتی محدودو در قالب شکلی خاص و معین تعریف شده، در حالی که بانک های نوین متناسب با نیازها و سلایق مشتریانشان به ارایه خدمات می پردازند. در بانکداری نوین خدمات جدیددرآمدهای جدیدرا برای بانک ها به ارمغان می آورندو از سوی دیگر هزینه های پرسنلی (حضور تعدادکمتری کارشناس در شعبات) و اداری (استفاده کمتر از کاغذ و بوروکراسی) آنها کاهش می یابند. به این ترتیب سودآوری افزایش یافته و بانک های سنتی از گردونه رقابت خارج خواهندشد. بانک های نوین بیشتر بر کسب درآمداز طریق کارمزدتأکیددارند، در حالی که بانک های سنتی از حاشیه سودو تسهیلات اعطایی کسب درآمدمی کنند. ارایه خدمات در بانکداری نوین شبانه روزی است و ارتباط میان بانک ها در این سیستم بسیار نزدیک است. در نهایت بایدگفت که بانکداری نوین به فرهنگ سازی برای همه گیر شدن نیازمنداست، ولی بانکداری سنتی در اذهان جامعه ایرانی نهادینه شده است.